Karma Test 63

1. Türk kadınlarına seçme ve seçilme hakkı tam olarak hangi yıl verilmiştir?

• A) 1926
• B) 1933
• C) 1934 ✓
• D) 1930

Türk kadınlarına milletvekili seçme ve seçilme hakkı 1934 yılında yapılan anayasa değişikliği ile verilmiştir (Belediye: 1930, Muhtar: 1933, Vekil: 1934).

2. Atatürk Dönemi'nde, Türk tarihini ve dilini araştırmak amacıyla kurulan TTK ve TDK'nın kuruluşunda, Atatürk'ün vasiyeti üzerine hangi bankadaki hisselerinin gelirleri bu kurumlara bırakılmıştır?

• A) Ziraat Bankası
• B) Sümerbank
• C) Osmanlı Bankası
• D) İş Bankası ✓

Atatürk, İş Bankası'ndaki hisselerinin gelirlerini Türk Dil Kurumu ve Türk Tarih Kurumu'na bırakmıştır.

3. İtalyanlar hangi savaştan sonra Anadolu'yu tamamen boşaltmışlardır?

• A) II. İnönü Savaşı
• B) Büyük Taarruz
• C) Sakarya Savaşı ✓
• D) I. İnönü Savaşı

İtalyanlar, Sakarya Savaşı'ndan sonra Anadolu'yu tamamen boşaltmışlardır. Sakarya Meydan Muharebesi, 23 Ağustos - 13 Eylül 1921 tarihleri arasında yapılmıştır. Bu savaş, Türk ordusunun büyük zaferiyle sonuçlanmıştır. İtalyanlar, bu zaferden sonra Anadolu'dan çekilmişlerdir. Sakarya Savaşı, Türk tarihinin önemli savaşlarındandır.

4. Uygurlar hangi dinin etkisiyle yerleşik hayat geçmişlerdir?

• A) Mani ✓
• B) Hristiyanlık
• C) Budizm
• D) İslamiyet

Mani dini, Uygurların yerleşik hayata geçmesinde etkili olmuştur. Bu dinin etkisiyle yerleşik hayat tarzını benimsemişlerdir. 762 yılında Mani dinini resmi din olarak kabul etmişlerdir. Bu din, tapınak ve şehir kültürünü beraberinde getirmiştir.

5. Mudanya Ateşkes Antlaşması'ndan sonra Doğu Trakya'yı (Edirne ve çevresini) teslim almakla görevlendirilen 'Trakya Yüksek Komiseri' sıfatlı devlet adamı kimdir?

• A) Kazım Karabekir
• B) Refet Bele ✓
• C) Rauf Orbay
• D) Ali Fuat Cebesoy

Mudanya Ateşkesi sonrası Doğu Trakya'yı teslim almak üzere Refet Bele görevlendirilmiştir. Mudanya Ateşkes Antlaşması, 11 Ekim 1922'de imzalanmıştır. Refet Bele, 'Trakya Yüksek Komiseri' sıfatıyla görevlendirilmiştir. Doğu Trakya, savaşsız olarak Türkiye'ye geri verilmiştir. Refet Bele, Milli Mücadele'nin önemli komutanlarındandır.

6. Moğolları bir bayrak altında toplayan ve devletin kurucusu olan hükümdar kimdir?

• A) Ögeday Han
• B) Cengiz Han ✓
• C) Kubilay Han
• D) Hülagü Han

Cengiz Han (1162-1227), Moğol kabilelerini birleştirerek büyük bir imparatorluk kurmuştur. Asya'nın büyük bir kısmını fethetmiş, dünya tarihinin en büyük kara imparatorluğunu oluşturmuştur. Cengiz Han'ın kurduğu sistem, ölümünden sonra da devam etmiş ve Moğol İmparatorluğu, oğulları arasında paylaşılmıştır.

7. İstanbul hükümeti ile Temsil Heyeti ilk kez nerede birlikte hareket etmişlerdir?

• A) Erzurum Kongresi
• B) Amasya Görüşmesi ✓
• C) Sivas Kongresi
• D) Amasya Genelgesi

İstanbul hükümeti ile Temsil Heyeti ilk kez Amasya Görüşmesi'nde birlikte hareket etmişlerdir. Amasya Görüşmeleri, iki taraf arasındaki iş birliğinin başlangıcıdır. Bu görüşmeler, ulusal birliğin sağlanmasında önemli bir rol oynamıştır. Amasya Görüşmeleri, Milli Mücadele'nin meşruiyetini artırmıştır. Bu görüşmeler, Türk tarihinin önemli görüşmelerindendir.

8. Türkiye'de hangi dönemlerde İktidarlar askeri darbelerle yönetimden uzaklaştırılmıştır?

• A) 27 Mayıs 1960, 12 Mart 1971, 12 Eylül 1980 ✓
• B) 27 Mayıs 1960, 12 Mart 1971
• C) 27 Mayıs 1960, 12 Eylül 1980
• D) 12 Mart 1971, 12 Eylül 1980

Türkiye'de İktidarlar askeri darbelerle yönetimden uzaklaştırılmıştır. 27 Mayıs 1960, Demokrat Parti hükümetine karşı yapılmıştır. 12 Mart 1971, muhtıra ile hükümetin istifaya zorlanmasıdır. 12 Eylül 1980, askeri darbe gerçekleştirilmiştir. Bu darbeler, Türk siyasi tarihinin önemli dönüm noktalarıdır.

9. Büyük Selçuklularda hükümdar soyundan gelen, tecrübe kazanmaları için atabeyler tarafından eğitilen valilere ne denir?

• A) Yabgu
• B) Şad
• C) Melik ✓
• D) Atabey

Melik, Büyük Selçuklu Devleti'nde hükümdar soyundan gelen ve sancaklarda valilik yapan şehzadelere verilen unvandır. Melikler, atabeyler tarafından eğitilir ve devlet yönetiminde tecrübe kazanırlardı. Bu sistem, gelecekteki hükümdarların yetiştirilmesi için önemli bir uygulamadır. Ancak zamanla melikler ve atabeyler güçlenmiş ve bağımsız hareket etmeye başlamışlardır.

10. Kendi adına ilk madeni parayı (yarmak) bastıran Türk devleti aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Uygurlar
• B) Göktürkler
• C) Türgişler ✓
• D) Hunlar

Kendi adına ilk madeni parayı bastıran Türk devleti/hükümdarı Türgişlerdir (Baga Tarkan). Son yıllarda yapılan bazı arkeolojik araştırmalarda Göktürklere ait paralar da bulunmuş ve bu durum bazı ders kitaplarına kısmen yansımıştır. Ancak ÖSYM sınavlarında ve MEB müfredatında geleneksel olarak 'kendi adına para bastıran ilk Türk hükümdarı' sorulduğunda resmi doğru kabul edilen cevap 'Baga Tarkan (Türgişler)' olmaktadır. Göktürkler ise ticarette parayı bir değişim aracı olarak kullanan ilk Türk devletidir.

11. Türk tarihinde yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti hangisidir?

• A) Göktürkler
• B) Hunlar
• C) Uygur Devleti ✓
• D) Avarlar

Uygurlar, yerleşik hayata geçen ilk Türk devletidir. Türk tarihinde yerleşik hayata geçişin öncüsü olmuşlardır. Mani dininin etkisiyle şehirler kurmuş ve tarıma geçmişlerdir. Bu geçiş, Türk kültüründe önemli bir dönüşümü simgeler.

12. 1934 yılında imzalanan Balkan Antantı'na katılan devletler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

• A) Bulgaristan ✓
• B) Türkiye
• C) Romanya
• D) Yunanistan

Balkan Antantı üyeleri 'TAYYAR' (Türkiye, Yunanistan, Yugoslavya, Romanya) olarak kodlanır. Bulgaristan revizyonist politika izlediği için katılmamıştır. Balkan Antantı, 9 Şubat 1934'te imzalanmıştır. Antant, Balkanlar'da güvenliği sağlamayı amaçlamıştır. Balkan Antantı, II. Dünya Savaşı öncesi önemli bir güvenlik örgütüdür.

13. Soyadı kanunu, aşar vergisinin kaldırılması ve Türk Medeni Kanunu hangi ilkeleri doğrudan ilgilidir?

• A) Cumhuriyetçilik
• B) Halkçılık ✓
• C) Laiklik
• D) Milliyetçilik

Soyadı kanunu, aşar vergisinin kaldırılması ve Türk Medeni Kanunu Halkçılık ilkesi ile doğrudan ilgilidir. Halkçılık, toplumsal eşitliği savunmuştur. Bu gelişmeler, halkın refahını artırmıştır. Halkçılık, Türk tarihinin temel ilkelerindendir. Bu ilke, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş felsefesidir.

14. Kapıkulu ordusunun yakın savaşta kullandığı silahları imal eden, bakımını yapan sınıf hangisidir?

• A) Lağımcı Ocağı
• B) Cebeci Ocağı ✓
• C) Humbaracı Ocağı
• D) Topçu Ocağı

Cebeci Ocağı, Osmanlı Devleti'nde Kapıkulu ordusunun yakın savaşta kullandığı silahları imal eden ve bakımını yapan sınıftır. Cebeciler, kılıç, kalkan, zırh gibi silahları yapardı. Bu sınıf, askeri teçhizatın hazırlanmasından sorumluydu. Cebeci Ocağı, Osmanlı askeri sisteminin önemli bir parçasıdır. Bu sınıf, savaşlarda kritik rol oynamıştır.

15. Mustafa Kemal Kafkas Cephesi'nde nereleri Rus işgalinden kurtarmıştır?

• A) Van-Ağrı
• B) Trabzon-Rize
• C) Muş-Bitlis ✓
• D) Erzurum-Kars

Mustafa Kemal, Kafkas Cephesi'nde Muş ve Bitlis'i Rus işgalinden kurtarmıştır. Mustafa Kemal'in bu başarısı, askeri kariyerinin önemli bir parçasıdır. Muş-Bitlis'in kurtarılması, Osmanlı Devleti'nin doğu sınırlarının korunmasını sağlamıştır. Mustafa Kemal'in bu başarısı, I. Dünya Savaşı'nın önemli olaylarındandır. Mustafa Kemal'in bu başarısı, Osmanlı askeri tarihinin önemli olaylarındandır.

16. Doğu sınırımızın kesinlik kazandığı antlaşma hangisidir?

• A) Moskova Antlaşması
• B) Gümrü Antlaşması
• C) Kars Antlaşması ✓
• D) Ankara Antlaşması

Sakarya Savaşı'ndan sonra Kafkas Cumhuriyetleri ile imzalanan Kars Antlaşması (1921) ile Türkiye'nin doğu sınırı son şeklini almıştır.

17. Osmanlı Devleti'nde ilk 'denk bütçeyi' hazırlayan devlet adamı kimdir?

• A) Sokullu Mehmet Paşa
• B) Merzifonlu Kara Mustafa Paşa
• C) Köprülü Mehmet Paşa
• D) Tarhuncu Ahmet Paşa ✓

IV. Mehmet döneminde ilk denk bütçeyi hazırlayan Tarhuncu Ahmet Paşa'dır.

18. 1950 seçimlerini kazanarak 27 yıllık CHP iktidarına son veren parti hangisidir?

• A) Anavatan Partisi
• B) Demokrat Parti ✓
• C) Adalet Partisi
• D) Milli Selamet Partisi

1950 seçimlerinde 'Yeter Söz Milletindir' sloganıyla iktidara gelen Demokrat Parti, Türkiye'de iktidarın barışçıl yolla el değiştirdiği 'Beyaz Devrim'i gerçekleştirmiştir.

19. 1925'te Osmanlı'dan kalma kurumları işletmek ve sanayicilere kredi sağlamak amacıyla hangi banka kurulmuştur?

• A) Sanayi ve Maadin Bankası ✓
• B) Ziraat Bankası
• C) Halk Bankası
• D) İş Bankası

Sanayi ve Maadin Bankası, 1925'te Osmanlı'dan kalma kurumları işletmek ve sanayicilere kredi sağlamak amacıyla kurulmuştur. Sanayi ve Maadin Bankası, sanayi sektörünün gelişmesini sağlamıştır. Bu banka, sanayicilere kredi sağlamıştır. Sanayi ve Maadin Bankası, Türk sanayisinin modernleşmesini sağlamıştır. Bu banka, Türk tarihinin önemli bankalarındandır.

20. Milli Mücadele Dönemi'nde, Mustafa Kemal Paşa'nın 'Meclis Başkanı' sıfatıyla katıldığı ilk ve tek kongre hangisidir?

• A) Sivas Kongresi
• B) Pozantı Kongresi ✓
• C) Afyon Kongresi
• D) Erzurum Kongresi

Mustafa Kemal Paşa'nın TBMM Başkanı sıfatıyla katıldığı kongre, 5 Ağustos 1920 tarihli Pozantı Kongresi'dir. Çukurova bölgesindeki direnişi organize etmek için düzenlenmiş ve Mustafa Kemal ile Fevzi Paşa birlikte katılmıştır.

21. Osmanlı Devleti'nde başlangıçta olağanüstü hallerde toplanan, zamanla sürekli hale gelen ve 'İmdad-ı Seferiye' gibi türleri de bulunan vergi hangisidir?

• A) Haraç
• B) Avarız ✓
• C) Ağnam
• D) Cizye

Avarız vergisi, Osmanlı'da savaş, kıtlık gibi olağanüstü durumlarda toplanan vergidir. XVII. yüzyıldan itibaren bütçe açıklarını kapatmak için sürekli toplanır hale gelmiştir.

22. Hangi savaş sonucunda Anadolu'nun Türk yurdu olduğu kesinleşmiş ve Bizans'ın Türkleri Anadolu'dan atma ümidi sona ermiştir?

• A) Kösedağ Savaşı
• B) Malazgirt Savaşı
• C) Miryokefalon Savaşı ✓
• D) Pasinler Savaşı

1176 Miryokefalon Savaşı (Yurtaçan Savaşı), II. Kılıç Arslan döneminde kazanılmıştır. Bu zaferle Anadolu'nun Türk yurdu olduğu kesinleşmiştir.

23. XIX. yüzyılda Divan-ı Hümayun'da dış işlerinden sorumlu olan ve zamanla Hariciye Nazırlığı'na dönüşen makam hangisidir?

• A) Nişancı
• B) Kazasker
• C) Defterdar
• D) Reisülküttab ✓

Reisülküttab, önceleri Nişancı'ya bağlıyken zamanla diplomasinin önem kazanmasıyla dış işlerinin başına geçmiştir. II. Mahmut döneminde Hariciye Nazırlığına dönüştürülmüştür.

24. Rusların güneye inmesini yüzyıllarca engelleyen, ancak Timur tarafından yıkılmasıyla Rus knezliklerinin güçlenip Rusya Çarlığı'na dönüşmesine yol açan Türk devleti hangisidir?

• A) Hazarlar
• B) Altın Orda Devleti ✓
• C) Babürler
• D) Akkoyunlular

Karadeniz'in kuzeyinde kurulan Altın Orda Devleti, Rus knezliklerini baskı altında tutuyordu. Timur'un 1391 ve 1395 seferleriyle bu devleti zayıflatıp yıkması, Rusya'nın tarih sahnesine güçlenerek çıkmasına neden olmuştur.

25. Türkistan coğrafyasında, 1918 yılında Sovyet Rusya yönetimine karşı başlayan ve Korbaşı Ergaş öncülüğünde yürütülen bağımsızlık mücadelesine ne ad verilir?

• A) Basmacı Hareketi ✓
• B) Kuvay-ı İnzibatiye
• C) Mavi Alay
• D) Teşkilat-ı Mahsusa

Basmacı Hareketi, Türkistan'da Rus işgaline karşı başlatılan milli direniş hareketidir. Enver Paşa'nın da katıldığı bu hareket, 1930'lara kadar sürmüş ancak Sovyetlerin sert müdahalesiyle bastırılmıştır.